عسل خوب چه مشخصاتی دارد؟

عسل در طب سنتی ایرانی دارای اهمیت و جایگاه ویژه ای است. عده زیادی از افراد، همیشه به دنبال خرید عسل طبیعی و خالص هستند و کیفیت عسل برایشان بسیار مهم می باشد. سوال مهمی که در این خرید مطرح می شود این است که عسل خوب چه مشخصاتی دارد؟ در این مقاله مشخصات عسل خوب را مورد بررسی قرار می دهیم.

نکات مهم در خرید عسل و مشخصات عسل خوب

منبع تغذیه زنبور

عسل خوب الزاما عسلی نیست که زنبور برای تولید آن، صد در صد از گل ها و گیاهان تغذیه کرده باشد. حتی عسلی که در زمستان به وسیله زنبور از ترکیبات آب و شکر، تهیه می شود نیز، می تواند عسل مناسبی باشد. این نوع عسل، عسل تغذیه ای نام دارد. چون فرآیند تولید عسل توسط زنبور انجام می شود، عسل تولید شده دارای کیفیت می باشد. هر چند کیفیت و خواص عسل طبیعی که زنبور برای تهیه آن از شهد گل ها و گیاهان استفاده کرده باشد، بسیار بیشتر است و مفیدتر خواهد بود.

قیمت عسل

تعدادی از افراد قیمت بالای عسل را مبنای کیفیت خوب عسل قرار می دهند. در حالیکه هیچگاه قیمت بالا، از مشخصات عسل خوب نیست. زنبورداران زیادی هستند که عسل با کیفیت و مرغوب خود را با قیمت مناسب، به فروش می رسانند. زنبورداران به دلیل حجم زیاد برداشت عسل تولیدی خود، آن را با قیمت مناسب تری در اختیار مشتری خود قرار می دهند.

برخی از انواع عسل ها نیز قیمت مناسب تری دارند؛ مثل عسل چهل گیاه. این عسل دارای خواص زیادی بوده و برای درمان بسیاری از بیماری ها، مفید است.

شکرک زدن عسل، یکی از بارزترین مشخصات عسل خوب

یکی دیگر از مشخصات عسل خوب و خالص، شکرک زدن عسل است. شکرک زدن یا رس بستن عسل به هیچ عنوان ربطی به بی کیفیت بودن و ناخالص بودن آن ندارد. اتفاقا رس بستن عسل دلیل بر طبیعی بودن آن است که با کم شدن دمای محیط  و با توجه به نوع عسل، ایجاد می شود.

عسل طبیعی و خالص موجود در بازار در صورتیکه فیلتر نشده و حرارت ندیده باشد، در شرایط هوای سرد، شکرک خواهد زد. شکرک زدن عسل به دلیل وجود آنزیم های طبیعی است که به وسیله زنبور در هنگام تولید، در عسل وارد می شود.

شکرک موجود در عسل با حرارت مستقیم و غیر مستقیم، از بین خواهد رفت. برای از بین بردن شکرک موجود در عسل و حفظ خواص آن، باید از روش حرارت دادن غیر مستقیم استفاده کرد. بهتر است ظرف حاوی عسل را در آب گرم 45 درجه قرار داد تا به آرامی شکرک های عسل، حل شوند. استفاده از حرارت زیاد، آنزیم ها و ترکیبات مفید عسل را از بین برده و خواص مفید عسل را کاهش می دهد.

غلظت عسل

یکی از باورهای اشتباه برای خرید عسل، توجه به غلظت آن است. انواع عسل ها با توجه به منبع شهد مورد استفاده زنبور، دارای غلظت های متفاوت هستند. بر همین اساس، درصد رطوبت موجود در عسل های مختلف نیز متفاوت می باشد. مثلا غلظت عسل مرکبات کمتر از عسل آویشن است، در حالیکه هر دو عسل می توانند کاملا خالص و طبیعی باشند.

رنگ عسل، از عوامل متغیر در مشخصات عسل خوب

توجه به رنگ عسل از جمله مواردی است که فرد را برای خرید عسل دچار اشتباه می کند. عسل های مختلف با توجه به گیاه و گل مورد استفاده زنبور، رنگ های مختلف دارند. معمولا عسل های به رنگ تیره، عطر و بوی بیشتری نسبت به عسل های رنگ روشن دارند؛ ولی هر دو عسل تیره و روشن می توانند طبیعی و خالص باشند. عسل های مختلف طیف رنگی متفاوتی از قهوه ای تیره مایل به سیاه تا زرد بسیار روشن مایل به بی رنگ، دارند.

شفافیت عسل

شرکت های مختلف تجاری برای نگهداری، فروش راحتتر و جذب بیشتر مشتریان خود، عسل طبیعی را از کندوداران خریداری و فیلتر می کنند. این کار باعث می شود از رس بستن عسل به دلیل خارج کردن مواد خارجی موجود در آن، جلوگیری شود. سپس عسل را حرارت می دهند. این کار نیز شرایط نگهداری آن را راحتتر کرده و باعث ایجاد شفافیت و براقیت عسل می شود. این زیبایی ظاهری عسل، باعث جلب مشتری می شود. درحالیکه واقعیت آن است که عسل طبیعی کمی کدر است و کاملا شفاف نیست.

عطر و بوی عسل، عامل متغیر در مشخصات عسل خوب

عطر و بوی عسل به شهد گیاه مورد استفاده زنبور، بستگی دارد. عطر و بوی عسل هیچگاه گزینه مناسبی برای تشخیص کیفیت خوب عسل نمی باشد. عسل طبیعی تولید شده از برخی گل ها و گیاهان، عطر زیادی دارد؛ مثل عسل آویشن. برخی عسل ها نیز عطر و بوی ملایم تری دارند؛ مثل عسل شبدر.

متاسفانه تعدادی از شرکت های تجاری و یا زنبورداران از این باور اشتباه مردم نسبت به عطر و بوی عسل، سو استفاده کرده و مقداری مواد معطر به عسل خود اضافه می کنند. پس عطر و بوی زیاد و یا کم عسل، از مشخصات عسل خوب نیست.

بهترین روش تشخیص عسل طبیعی

استفاده از عسل طبیعی و خالص بسیار مفید و ارزشمند است. حتی استفاده از عسل تغذیه ای نیز می تواند سودمند باشد. بهرحال چون عسل توسط زنبور تولید می شود، دارای خاصیت فراوان است. هرچند برای بهره مند شدن از خواص گل ها و گیاهان بهتر است از عسلی استفاده کنیم که تغذیه ای نباشد.

بهترین روش برای خرید عسل خالص و طبیعی، خرید از شخص مورد اعتماد است. البته در مواردی که کیفیت عسل برای ما بسیار مهم باشد، می توان از آزمایشگاه تخصصی عسل نیز کمک گرفت.