هر پرواز زنبورعسل در خارج از کندو موقع بار آوردن به طور متوسط 10 دقیقه طول می کشد . در این پرواز زنبور هر دقیقه روی 10 گل و در 10 دقیقه روی 100 گل می نشیند . او روزانه 6 – 14 پرواز در هوای صاف انجام می دهد . با این حساب روزانه روی 600 تا 1400 گل می نشیند و تعداد زیادی از آنها را بارور می کند . هر کندوی متوسط در فصل شکوفه حدود 10 هزار زنبور قادر به پرواز دارد . بنابراین زنبورهای یک کندو روزانه روی 6 تا 14 میلیون گل نشسته و از روی آنها شهد جمع نموده به کندو حمل می نمایند. مقدار شهد گل های مختلف بسیار متفاوت است به طور متوسط هر گل حدود 2/میلی گرم شهد دارد .
با این حساب به طور تقریبی هر 5 هزار گل یک گرم شهد ، هر 15 هزار گل یک گرم عسل و هر 15 میلیون گل یک کیلوگرم عسل می دهد . در صورت وفور شهد در طبیعت هر جمعیت می تواند روزانه 2/1 تا 8/2 کیلوگرم عسل خالص به کندو حمل نماید .
مقصود از این محاسبه هشداری است که به خیلی از زنبوردارها داده شود . زیرا گاهی دیده می شود در مناطقی تعداد زیادی کندو در فواصل بسیار نزدیک گذاشته می شود . چنین مناطقی اگر 30 تا 70 میلیارد گل شهددار داشته باشند تنها غذای یک روز حدود 5000 کندو را تأمین می نمایند و اگر قرار باشد که کندوها مدت یک ماه در آنجا فعالیت داشته باشند عدد مذکور را باید در 30 ضرب نمود که عددی غیر قابل تصور و نجومی خواهد بود . در هیچ نقطه ای از ایران اینقدر و به این تعداد گل وجود ندارد . در چنین مواردی چون شهد و گرده کافی وسیله زنبورها به کندو حمل نمی گردد ، ملکه هم از تخم گذاری خود می کاهد زیرا همان طور که می دانیم شدت فعالیت تخم گذاری ملکه همیشه تناسب مستقیم با بار شهد و گرده ای دارد که به وسیله کارگران از خارج به کندو حمل می شود . در نتیجه جمعیت پس از مدتی ضعیف شده و زنبوردار به خیال این که بیماری مرموزی در حال از بین بردن جمعیت است سعی می کند با دادن داروهای مختلف آن ها را درمان کند که معمولاً به نتیجه ای هم نمی رسد . در صورتی که تنها راه کوچ دادن کندوها به نقطه ی پر گل دیگری است که در آنجا تناسب معقولی بین تعداد کندوها و گل های منطقه وجود داشته باشد .
منبع : زنبورعسل پرورش آن نوشته دکتر شهرستانی
